Hubungi Kami

Pemetaan Budaya

EN BM

DONDANG SAYANG

Dondang Sayang adalah muzik dan nyanyian tradisional Melayu yang terkenal di Negeri Melaka dan masih diamalkan oleh empat komuniti iaitu Melayu, Baba Nyonya, Chitty dan Portugis. “Dondang” bermaksud ‘menghiburkan hati’ yang sama ertinya dengan ‘dendang’, sementara “Sayang” bererti ‘kasih’. Paduan perkataan “Dondang Sayang” bermaksud ‘Lagu Kasih’ atau ‘Nyanyian Kasih’. Tidak dapat dipastikan tarikh kewujudan Dondang Sayang, namun lebih awal daripada kewujudan Kesultanan Melayu Melaka pada abad ke-15.


Awalnya, Dondang Sayang hanya dinyanyikan tanpa susun atur muziknya dan diiringi alatan muzik paluan seperti gendang dan tambur. Kedatangan Portugis menakluki Melaka dalam kurun ke-16 adalah titik permulaan dalam penggunaan alat muzik biola untuk kesenian ini. Alat muzik yang biasa digunakan ialah rebana dan gong/tetawak, serta biola yang menjadi alat paling penting bagi melodi lagunya. Pemuzik boleh terdiri daripada empat sehingga lima orang. Irama gesekan biola dianggap sebagai pembuka dan pengiring utama kepada nyanyian, sementara tingkah pukulan rebana yang diselangi dengan paluan gong merupakan pelengkap lagu. Nyanyian dondang sayang yang dilagukan biasanya berentak asli, Inang, Joget dan Mambo.


Senikata lagunya terdiri daripada bait-bait pantun yang dilagukan dalam lenggok penyanyinya sendiri bergantung kepada keupayaan dan kebolehan masing-masing. Antara gaya nyanyian ialah menggantung lagunya dengan menyingkatkan sebutan perkataan dalam pantun, atau perkataan ketiga atau keempat dalam baris pertama pantun dipanjangkan sebutannya, serta meleret-leretkan nyanyian maksud pantun. Pantun-pantun terdiri daripada pantun berkait atau berikat ataupun pantun bertema seperti pantun kasih, budi dan jenaka.


Secara tradisi, persembahan Dondang Sayang disertai dengan muzik dan dinyanyikan oleh dua penyanyi berlawanan jantina yang menyanyikan lagu puisi. Biasanya, penyanyi Dondang Sayang adalah individu yang berkebolehan tinggi dan mahir dalam puisi yang dipanggil ‘Pantun’ dalam bahasa Melayu. Persembahan Dongdang Sayang terbuka untuk semua orang, tanpa mengira usia, pekerjaan, status atau agama, dan seni itu dianggap sebagai alat untuk menyampaikan mesej positif dan berkongsi perasaan cinta, gembira dan duka yang memperkuat ikatan masyarakat.


Terdapat empat (4) jenis dondang sayang, iaitu dondang sayang Melaka, dondang sayang Baba Peranakan, dondang sayang Tanjung Penyengat dan dondang sayang Pulau Pinang. Perbezaannya antaranya adalah bukan pada dasar dan bentuk lagu ataupun alat muzik tetapi pada cara atau gaya persembahan nyanyian.


Kini Dondang Sayang dijadikan salah satu persembahan utama dalam majlis-majlis rasmi kerajaan bagi memastikan kelangsungan warisan seni yang menjadi tarikan dan keunikan seni budaya Negeri Melaka ini.


Dondang Sayang telah mendapat pengiktirafan UNESCO sebagai Representative List of The Intangible Cultural Heritage of Humanity pada 29 November 2018, semasa Mesyuarat Intergovernmental Committee for the The Safeguarding of the Intangible Cultural Heritage (IGC-ICH) kali ke-13 di Swami Vivekananda International Convention Center, Port Louis, Republik Mauritius.



Persatuan Dondang Sayang Negeri Melaka

No.14, Jalan 6, 

Taman Sri Duyung, 

75460 Melaka

Tel: 019-2471762/ 06-2681195 - Hj Idriss bin Hj Mohd Shariff (Pengerusi)



Penafian:

Pihak Kerajaan Malaysia dan Jabatan Kebudayaan dan Kesenian Negara tidak bertanggungjawab terhadap sebarang kehilangan atau kerosakan yang dialami kerana menggunakan maklumat di dalam laman ini. Hakcipta Terpelihara © 2021 Jabatan Kebudayaan & Kesenian Negara Paparan terbaik menggunakan IE versi 8.0 ke atas & Firefox 3.0 ke atas dengan resolusi minima 1024 x 768